مجموعه نوشتارها

لکه ننگ بر دامان عراق

در این زمان که در غرب حق پرسش و نقد ، قدرت کلام ، که بسیاری آن را برنده تر از هر شمشیری می دانند مدت هاست به رسمیت شناخته شده و مدت هاست از حقوق انسانی دانسته می شود . هنوز در شرق نه این حق جا افتاده و نه به رسمیت شناخته می شود . نه آن کس که نقد می کند می دانند که چگونه باید نقد کند و نه آن کس که نقد می شود می داند که چگونه باید تحمل کند . نمونه اش اقدام خبرنگار عراقی که عملی بسیار زشت بود و لکه ننگی است بر دامان عراق که حالا حالا ها باید شرمسار آن باشد .
برای آن که بفهمید تفاوت این سوی آن سوی زمین را کافی است ، ببینید که در همین زمان در آن سوی زمین مردمان با اتکا به قدرت کلام بلایی صد برابر بیشتر بر سر بوش آوردند . قدرت کلام آنها بوش را نا محبوب ترین رئیس جمهور آمریکا بعد از کارتر کرد ، حال آنکه آنچه خبرنگار عراقی کرد بیش از آنکه توهین به بوش باشد ، توهینی است به مردم عراق که نه رسم مهمان نوازی می دانند و نه راه به چالش کشیدن دیگران و نه راه نشان دادن اعتراض خود به سخنان بوش .
در تمام نیم قرن اخیر که افت دیرینه دیکتاتوری در خاورمیانه و عصر طلایی آزادی انسان در غرب با هم همزمان شدند ، مگر مردمان – و بیش از مردمان، خبرنگاران – در شرق نبودند ، که خواستار کلام بجای زور بودند . مگر کم شکنجه و اعدام و تبعید و زندان کشیدند تا به حاکمان بفهمانند که کلام را باید با کلام پاسخ داد . آیا پرتاب لنگه کفش آن هم در جلسه مطبوعاتی که در آن به همان خبرنگار مجال پرسش داده می شود تا نقد صریح و بی پرده خود را بر زبان بیاورد دلیل نمی تواند بر بسته تر شدن فضای سیاسی عراق و ایجاد دیکتاتوری جدید باشد به این توجیه که در آن زمان که به شما مجال پرسش داده شد ، شما همه را وا گذاشتید لنگه کفش پرتاب کردید . شما را سزاوار همان صدام است که حق سخن گفتن را پاس نمی دارید و قدرت کلام را نمی دانید که اگر می دانستید حکایت شما و بوش حکایت کلام صریح و پرسش تند بود .
اما اندکی هم درباره سخنان بوش می خواهم بگویم که خبرنگار عراقی را از شدت عصبانیت به آنجا کشاند که از یاد ببرد در کدام عصر زندگی می کند . آیا عراق امروز عراق آزادانه تر و مردم سالارانه تر از زمان صدام نیست ؟! آیا حاکمان امروز عراق مردمی تر از صدام نیستند ؟! کدام یک از این سخنان با واقعیت تطابق ندارند . بوش به هزار دلیل سزاوار نقد است ، از جمله مرگ بسیاری در این دو جنگ . اما بی هیچ تردید عراق امروز دموکراتیک تر و آزادانه تر از زمان صدام است .
سخن آخر آنکه این هم از نتایج دیکتاتوری است . دیکتاتور ها چون منطقی پشت بسیاری از کار هاشان نیست ، در مقابل هر سئوالی دندان نشان می دهند و چون با زور کار خود را به پیش می برند ، به مردمان نیز می آموزند که آن زمان که بی دلیل به دنبال چیزی بودند و منطقی نداشتند دندان نشان دهند . که دندان کار گشاست .

25 آذر 1387